báo cà phê—Trong khi chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng trước cho thấy giá thực phẩm gần như không thay đổi so với tháng liền trước, thì các mặt hàng nhạy cảm với thuế nhập khẩu như hạt cà phê, trà đặc sản và gia vị lại ghi nhận xu hướng tăng giá, khiến nhiều doanh nghiệp nhỏ tại Mỹ lo ngại.
Giá cà phê tăng mạnh, áp lực lên quán nhỏ
Theo số liệu của Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS), giá cà phê trong tháng 7 đã tăng 14,5% so với cùng kỳ năm ngoái. Giá bán lẻ trung bình cho mỗi pound (0,45 kg) cà phê xay đạt 8,41 USD. Mặc dù giá thực phẩm nói chung không thay đổi từ tháng 6 đến tháng 7, nhưng vẫn cao hơn 2,9% so với cùng kỳ.
Jessica Simons, chủ quán Bethany’s Coffee Shop tại Lincoln, bang Nebraska, cho biết giá cà phê của quán đã tăng từ 18% đến 25% kể từ tháng 1. “Chúng tôi phải tạm áp dụng phí 3% trên giá cà phê vì đang chờ in thực đơn mới. Nhưng giá thay đổi nhanh đến mức chúng tôi không thể in lại mỗi khi giá tăng,” Simons chia sẻ. Không chỉ cà phê, các nguyên liệu khác như bơ và cà chua cũng tăng giá, khiến chi phí chung của cả quán cà phê và nhà hàng mà bà sở hữu trở nên áp lực.
Thuế nhập khẩu tác động sâu rộng
Quỹ Thuế (Tax Foundation) ước tính gần 74% (tương đương 163 tỷ USD) lượng thực phẩm nhập khẩu của Mỹ sẽ chịu thuế. Đối với những doanh nghiệp nhập khẩu nguyên liệu đặc thù như cà phê hay nước dừa – vốn không thể sản xuất trong nước – việc tìm nguồn thay thế là rất hạn chế. Luật sư Josh Teitelbaum cho biết: “Doanh nghiệp gần như bị mắc kẹt với mức thuế cao, bất kể nhập từ đâu. Chính phủ có chính sách hỗ trợ trong một số trường hợp, nhưng vẫn chưa hoàn thiện.”
Doanh nghiệp gia vị, trà cao cấp đối mặt thách thức
Anjali Bhargava, sáng lập thương hiệu Anjali’s Cup chuyên các sản phẩm gia vị và trà Ayurveda, cho biết hầu hết nguyên liệu caffeine của công ty đều nhập từ nước ngoài: gia vị từ Việt Nam, Thái Lan, châu Phi, Nam Mỹ; trà và tiêu từ Ấn Độ; nghệ tây từ Afghanistan; bao bì thiếc từ Trung Quốc. Bà đặc biệt lo ngại mức thuế 50% áp lên trà nhập từ Ấn Độ, trong khi kênh phân phối như Whole Foods không có nhiều dư địa tăng giá.
“Thuế suất này được tuyên bố là để trừng phạt Ấn Độ, nhưng thực tế sẽ gây hại cho doanh nghiệp nhỏ và người tiêu dùng Mỹ,” Bhargava nói. Bà cho biết công ty đã cắt giảm chi phí bao bì nhưng không chấp nhận thỏa hiệp về chất lượng nguyên liệu: “Tôi chỉ có thể lấy trà Assam hữu cơ từ Ấn Độ, không có nguồn thay thế. Khác với các đối thủ lớn, tôi không thể dự trữ số lượng lớn để tránh biến động giá.”
Nguy cơ tác động dây chuyền đến thị trường bán lẻ
Chuyên gia Heather Rice của KPMG cho rằng tác động của thuế sẽ lan sang các sản phẩm khác trong siêu thị. Việc cắt giảm chương trình hỗ trợ dinh dưỡng SNAP cũng làm giảm sức mua, ảnh hưởng tới dự báo doanh thu của các nhà bán lẻ. Một số loại trái cây và đậu không trồng ở Mỹ như chuối, kiwi cũng sẽ bị đánh thuế, dẫn tới thay đổi nguồn cung quanh năm.
Giá cà phê còn tiếp tục tăng
Hiện chưa có tín hiệu “hạ nhiệt” cho người tiêu dùng yêu cà phê. Ngoài mức tăng 14,5% trong tháng 7, tuần trước Mỹ đã áp thuế 50% lên cà phê nhập từ Brazil – nhà sản xuất lớn nhất thế giới. Các chuyên gia dự báo giá bán lẻ cà phê xay có thể tăng thêm 15-20%, và doanh nghiệp nhập khẩu sẽ buộc phải chuyển hướng sang các nguồn cung khác như Việt Nam hoặc Colombia.
Trước khi áp thuế, giá cà phê vốn đã leo thang do thời tiết bất lợi tại các vùng trồng chủ lực, tăng tới 38,8% trong năm 2024 so với mức trung bình năm trước, theo Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO). Nhu cầu tiêu thụ cà phê vẫn dự kiến tăng mạnh, nhưng người tiêu dùng có thể sẽ uống nhiều cà phê tại nhà hơn để tiết kiệm chi phí.
Cuộc chiến thương mại toàn cầu đang tạo sức ép lớn lên toàn chuỗi cung ứng thực phẩm và đồ uống của Mỹ. Với cà phê, trà và gia vị – những mặt hàng phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu – các doanh nghiệp nhỏ có nguy cơ bị loại khỏi thị trường nếu không thể cân bằng giữa chất lượng và giá cả. Khi sản phẩm chất lượng cao trở nên xa xỉ, sự đa dạng và tính xác thực của thị trường Mỹ cũng sẽ bị đe dọa.
